گزارش جامع گیمرها(2025)؛ سن، جنسیت، موقعیت جغرافیایی، عادتها

گزارش جامع گیمرها(2025)؛ سن، جنسیت، موقعیت جغرافیایی، عادتها

بازی حالا تبدیل شده به یک سرگرمی جهانی واقعی. میلیاردها نفر در سراسر دنیا و در تمام سنین، بازی های ویدیویی رو تجربه میکنن. توی این گزارش جامع گیمرها قراره نگاه کلی به تحولات بازی های ویدیویی و آمارهای جدیدی از دنیای گیمرها رو بررسی کنیم؛ اینکه چند نفر در جهان بازی میکنن، چه کسانی هستن، و رفتارشون چطوریه.

قراره به موارد زیر بپردازیم:

• جمعیت کل گیمرها در جهان
• تقسیم بندی بر اساس سن و جنسیت
• سبک های محبوب بازی و رفتار بازیکن ها
• نحوه هزینه کردن گیمرها
• تمرکز ویژه روی آمار بازی موبایل
• روندهای نوظهور مثل بازی ابری (Cloud Gaming)، بازی بین پلتفرمی (Cross-Platform Play) و تفاوت های منطقه ای

چند نفر در دنیا گیمر هستن؟

طبق گزارش جامع گیمرها، جمعیت گیمرهای جهان هر سال بیشتر میشه. طبق گزارش Newzoo در سال 2024: بیش از 3.3 میلیارد گیمر در سراسر جهان وجود دارن، یعنی تقریبا نصف جمعیت جهان به نوعی بازی های ویدیویی انجام میدن.

این عدد نسبت به سال 2015، بیش از 1 میلیارد نفر افزایش داشته. در سال 2015 حدود 2.0 میلیارد گیمر وجود داشت؛ این عدد در سال 2023 به 3.22 میلیارد رسید و حالا در سال 2024 به 3.32 میلیارد نفر رسیده.

پیش بینی ها طبق گزارش جامع گیمرها نشون میده که تا پایان سال 2025، جامعه گیمرها از مرز 3.5 میلیارد نفر هم عبور میکنه. با وجود اینکه نرخ رشد کمی کندتر شده، اما همچنان هر سال بازیکن های بیشتری وارد دنیای بازی میشن.

تعداد گیمرها به تفکیک منطقه در گزارش جامع گیمرها

این جامعه عظیم از بازیکن ها، در همه جای دنیا به یک اندازه پخش نشده. طبق گزارش جامع گیمرها آسیااقیانوسیه به طور قابل توجهی بزرگترین منطقه گیمرها در جهانه: حدود 1.48 میلیارد گیمر فقط در آسیا وجود داره (Newzoo, 2024).

آسیا بیش از دو برابر هر منطقه دیگه ای بازیکن داره. مقایسه با مناطق دیگه:

• اروپا: حدود 715 میلیون نفر
• آمریکای لاتین: حدود 420 میلیون نفر
• آمریکای شمالی: حدود 285 میلیون نفر
• خاورمیانه و شمال آفریقا (MENA): حدود 168 میلیون نفر
• آفریقای سیاه (Sub-Saharan Africa): حدود 144 میلیون نفر
• اقیانوسیه: حدود 32 میلیون نفر

گزارش جامع گیمرها نشون میده، آسیا نزدیک به 45 درصد از تمام گیمرهای جهان رو در خودش جا داده. این به خاطر جمعیت زیاد، اینترنت گسترده و البته رشد انفجاری بازی های موبایل در این منطقه هست.

رشد سریع در بازارهای نوظهور

اگرچه همه مناطق رشد داشتن اما طبق گزارش جامع گیمرها، بازارهای نوظهور بیشترین نقش رو در رشد جدید ایفا کردن.

کشورهای جنوب شرق آسیا، خاورمیانه، آفریقا و آمریکای لاتین جامعه های گیمر خودشون رو با سرعت زیادی گسترش دادن؛ دلیل اصلی؟ افزایش دسترسی به اینترنت و گوشی های هوشمند ارزان قیمت.

در مقابل، آمریکای شمالی و اروپای غربی بازارهایی اشباع شده هستن (یعنی اکثر مردم قبلا بازی میکنن)، بنابراین رشدشون کندتره. اما حتی در این بازارهای بالغ هم، تعداد بازیکن ها هر سال اندکی افزایش پیدا میکنه چون جمعیت کلی در حال رشد هست و محبوبیت بازی همچنان بالاست.

تعداد گیمرهای موبایلی در سراسر جهان طبق گزارش جامع گیمرها

وقتی صحبت از تعداد گیمرها میشه، بازی های موبایلی حتما باید به طور جداگانه بررسی بشن چون نقش خیلی بزرگی تو گسترش دنیای بازی سازی ایفا کردن. طبق گزارش Newzoo در سال 2024: حدود 2.85 میلیارد نفر در سراسر دنیا بازی موبایلی انجام میدن.

طبق گزارش جامع گیمرها بازی موبایلی رایج ترین شکل بازی کردن در جهانه.

برای مقایسه:

• حدود 908 میلیون نفر روی PC بازی میکنن
• حدود 630 میلیون نفر روی کنسول ها بازی میکنن

نکته مهم:

خیلی از گیمرها روی چند پلتفرم بازی میکنن، بنابراین این آمارها با هم همپوشانی دارن اما نشون میده که موبایل از نظر تعداد کاربر از بقیه خیلی جلوتره.

دسترسی آسون به بازی های موبایلی که اغلب رایگان هستن و روی گوشی هایی اجرا میشن که تقریبا همه دارنش، باعث شده بازی برای همه در دسترس باشه. گزارش جامع گیمرها نشون میده که از روستاهای دورافتاده تا کلانشهرها، بازی موبایلی میلیون ها نفر رو با دنیای بازی آشنا کرده.

به عبارت دیگه، وقتی میگیم “گیمرهای سراسر جهان”، منظورمون دیگه فقط کسانی نیست که کنسول یا PC قوی دارن حالا همه نوع کاربری وارد این دنیا شدن.

نگاهی به آمارهای تاریخی در گزارش جامع گیمرها

رشد تعداد گیمرهای جهان از گذشته تا حالا واقعا چشمگیره. اوایل دهه 2010، بازی کردن بزرگ بود ولی به هیچ وجه به وسعت امروز نبود. طبق گزارش جامع گیمرها توی اون سال ها، هر سال ده ها میلیون نفر جدید به جمع گیمرها اضافه میشدن.

مثلا:

• سال 2015: حدود 2.03 میلیارد گیمر وجود داشت
• از اون زمان، هر سال حدود 6 تا 7 درصد رشد داشتیم (SensorTower, 2025)

طبق گزارش جامع گیمرها، وقتی گوشی های هوشمند و اینترنت پرسرعت گسترده تر شدن، سرعت رشد هم بیشتر شد.

مثلا:

• سال 2020، به دلیل همه گیری کرونا، تعداد گیمرها یه جهش بزرگ داشت (حدود 2.8 میلیارد)
• سال های 2021 تا 2022، جمعیت گیمرها از مرز 3 میلیارد نفر عبور کرد

و حالا در سال 2024: حدود 3.3 میلیارد گیمر در جهان داریم.

حتی با اینکه سرعت رشد کمی کندتر شده، طبق گزارش جامع گیمرها، پیش بینی میشه که تا سال 2027، تعداد گیمرهای جهان به حدود 3.75 میلیارد نفر برسه (Newzoo, 2025).

دموگرافی گیمرها: سن، جنسیت، مکان و دستگاه ها

واقعا چه کسانی جزو این میلیاردها گیمر هستن؟

قبلا شاید تصور میشد فقط پسرای نوجوان بازی میکنن، ولی گزارش جامع گیمرها در سال 2024 اینه که جمعیت گیمرها بسیار متنوع تر از اون چیزیه که فکر میکردید.

گیمرها از تمام رده های سنی هستن و جالبه بدونید بیشتر گیمرها افراد بزرگسال هستن.

سن گیمرها

گزارش جامع گیمرها نشون میده که تقریبا 80 درصد از گیمرها بالای 18 سال سن دارن یعنی چیزی حدود 2.47 میلیارد گیمر بزرگسال در سراسر دنیا.

بزرگ ترین گروه سنی بین گیمرها، جوانان 18 تا 34 سال هستن. این گروه حدود 38 درصد کل گیمرها رو تشکیل میده (بیش از 1.1 میلیارد نفر) (Statista, 2025)

اما فقط جوون ها نیستن که بازی میکنن، طبق گزارش جامع گیمرها:

• 14 درصد بین 35 تا 44 سال
• 12 درصد بین 45 تا 54 سال
• حدود 9 درصد بین 55 تا 64 سال
• و حدود 7 درصد از گیمرها بالای 65 سال سن دارن

یعنی بیش از 200 میلیون گیمر بالای 65 سال و تقریبا 650 میلیون گیمر بالای 45 سال داریم. بازی کردن دیگه فقط سرگرمی بچه ها نیست. الان تبدیل شده به یه سرگرمی بین نسلی.

الان خیلی رایجه که والدین یا حتی پدربزرگ ها و مادربزرگ ها با گوشی بازی کنن یا کنار بچه ها بازی انجام بدن. البته بازم گزارش جامع گیمرها حکایت از این داره که هنوز هم حدود 20 درصد از گیمرها زیر 18 سال هستن، ولی دیگه اکثریت نیستن.

تنوع سنی گیمرها نشون میده که بازی هم مثل تلویزیون یا موسیقی تبدیل به یه سرگرمی جهانی برای همه شده.

گزارش جامع گیمرها از جنسیت گیمرها

تو چند سال اخیر، تنوع جنسیتی بین گیمرها هم خیلی بهتر شده. در حال حاضر: طبق گزارش جامع گیمرها زنان تقریبا 45 درصد از کل گیمرها در سراسر دنیا رو تشکیل میدن. یعنی چیزی در حدود 1.39 میلیارد زن گیمر در مقایسه با حدود 1.7 میلیارد مرد گیمر. یه بخش کوچیک هم به افراد غیر باینری یا سایر هویت های جنسیتی تعلق داره.

با اینکه هنوز یه اکثریت نسبی با مردهاست حدود 55 درصد مرد در برابر 45 درصد زن ولی این فاصله خیلی کمتر از قبل شده.

خیلی از سبک های بازی الان مخاطب زن هم دارن مخصوصا بازی های موبایلی و کژوال که دامنه وسیعی از مخاطبان رو جذب میکنن.

پس دیگه نباید گفت بازی برای پسرهاست زنان هم همون اندازه به بازی علاقه دارن، چه در سبک پازل موبایلی، چه در بازی های آنلاین چندنفره و RPG های سنگین روی PC یا کنسول.

البته گزارش جامع گیمرها نشون میده که هنوزم بعضی سبک ها یکم متمایل به یک جنسیت هستن (مثلا کنسول و شوترها بیشتر مردانه، بازی های جورچین موبایلی بیشتر زنانه) ولی در مجموع، ترکیب جنسیتی گیمرها در سال 2024 تقریبا متعادله.

نفوذ گیمرها در کشورهای مختلف طبق گزارش جامع گیمرها

قبلا دیدیم که آسیااقیانوسیه بیشترین تعداد گیمر رو داره ولی یه روش دیگه برای تحلیل این موضوع، بررسی نرخ نفوذ گیمرها در جمعیت هر منطقه یا کشور هست یعنی چه درصدی از مردم اون کشور گیمر هستن.

برای مثال:

• ژاپن و بریتانیا حدود 58 درصد از جمعیتشون گیمر هستن از بالاترین نرخ ها در جهان (DFC Intelligence)
• کشورهای دیگه با نرخ بالای گیمر: کره جنوبی، سوئد، آمریکا.

گزارش جامع گیمرها نشون میده که بریتانیا تا سال 2027 به نرخ 70 درصد گیمر برسه. یعنی از هر 10 نفر، 7 نفر بازی میکنن (Newzoo, 2025).

معمولا کشورهایی که ثروتمندتر و بیشتر متصل به اینترنت هستن، سهم بیشتری از مردمشون گیمر هستن چون هم دستگاه و هم دسترسی به اینترنت دارن.

در مقابل، گزارش جامع گیمرها حکایته از این داره که تو مناطق در حال توسعه (مثلا بعضی کشورهای آفریقا یا جنوب آسیا)، تعداد گیمرها زیاده چون جمعیت زیاده، ولی نرخ نفوذ پایین تره البته این روند داره سریع تغییر میکنه.

مثلا هند صدها میلیون گیمر داره، ولی هنوز کلی جای رشد داره. براساس گزارش جامع گیمرها میشه متوجه این موضوع شد که با افزایش دسترسی به اینترنت و گوشی های هوشمند، بازی برای جمعیت عظیم 1.4 میلیارد نفری هند بیشتر و بیشتر در دسترس میشه.

ترجیح دستگاه برای گیمرها

یکی از موضوعات مهم درباره دموگرافی گیمرها اینه که روی چه دستگاه هایی بازی میکنن؟

جواب کوتاه اینه که تقریبا همه دارن با موبایل بازی میکنن، خیلی ها با PC بازی میکنن و یه گروه قابل توجه هم هنوز از کنسول استفاده میکنن.

موبایل سلطان دستگاه ها

گزارش جامع گیمرها بیانگر اینه که به لطف در دسترس بودن گوشی های هوشمند، موبایل الان تبدیل شده به رایج ترین پلتفرم بین گیمرها حتی بین گیمرهای اصطلاحا “هسته ای” یا “core”، بازی با موبایل هم خیلی رایجه.

طبق تحقیقات Newzoo:

حدود 85 درصد از مردم دنیا به نوعی با بازی ها درگیرن و 80 درصد واقعا خودشون بازی میکنن که بخش بزرگی از اون به خاطر دسترسی راحت به موبایله.

گزارش جامع گیمرها نشون میده که الان چیزی حدود 2.8 تا 3 میلیارد نفر دارن با موبایل بازی میکنن.

از افرادی که فقط بازی های ساده مثل Candy Crush بازی میکنن گرفته تا گیمرهای حرفه ای که موبایل رو یکی از چند پلتفرمشون میدونن.

در مقایسه:

حدود 900 میلیون نفر با PC بازی میکنن

حدود 600 میلیون نفر هم با کنسول بازی میکنن

گزارش جامع گیمرها از تفاوت منطقه ای گیمرها

طبق گزارش جامع گیمرها، کنسول بیشتر تو آمریکای شمالی، اروپا و ژاپن محبوبه ولی PC تو خیلی از نقاط دنیا، مخصوصا آسیا و اروپای شرقی، جامعه قدرتمندی داره.

موبایل اما واقعا همه جا هست از شهرهای بزرگ گرفته تا مناطق دور افتاده چون حتی یه گوشی ارزون اندرویدی هم میتونه صدها بازی رو رایگان اجرا کنه.

بیشتر گیمرها چند پلتفرمی هستن

یعنی یه نفر ممکنه تو خونه با کنسول بازی کنه و تو مسیر رفت و آمدش با موبایل، در واقع خیلی از گیمرهای کنسولی یا PC همزمان با موبایل هم بازی میکنن.

گزارش جامع گیمرها بیانگر این موضوع هست که الان دیگه مرز بین دستگاه ها داره کمرنگ میشه مثلا بازی هایی مثل Fortnite، Minecraft یا Genshin Impact روی هر سه پلتفرم PC، کنسول و موبایل اجرا میشن و به کاربر اجازه میدن بین دستگاه ها جابجا بشه.

تفاوت شخصیتی و رفتاری در گزارش جامع گیمرها

طبق گزارش جامع گیمرها، اگه بخوایم خیلی کلی نگاه کنیم؛ گیمرهای کنسول/PC معمولا گیمرهای هاردکورتر هستن:

• کمی سن بالاتر
• بیشتر مرد
• درآمد بالاتر
• زمان بیشتری برای بازی اختصاص میدن

در مقابل گیمرهایی که فقط موبایل بازی میکنن شامل طیف وسیع تری از افراد میشن:

• بازیکنان کژوال
• بچه های کم سن
• افراد مسن تر که شاید خودشون رو گیمر ندونن ولی مثلا هر روز Wordle یا Candy Crush بازی میکنن.

گزارش جامع گیمرها از سطح درآمد گیمرها

درآمد هم تاثیر زیادی روی نحوه بازی کردن افراد داره، هم روی اینکه از چه دستگاهی استفاده میکنن و هم روی مقدار پولی که خرج بازی میکنن.

در گزارش جامع گیمرها اومده که افرادی با درآمد بالاتر معمولا دسترسی بیشتری به تجهیزات گرون دارن مثل کنسول های نسل جدید، PC های قدرتمند یا هدست های VR.

در کشورهای با درآمد پایین تر، باز هم بازی خیلی محبوبه ولی بیشتر روی موبایل و بازی های رایگان یا ارزان تمرکز دارن.

طبق گزارش جامع گیمرها، در خیلی از کشورهای در حال توسعه، کسی نمیره بازی کنسولی 60 دلاری بخره یا کارت گرافیک 1000 دلاری نصب کنه ولی کلی بازی موبایلی رایگان هست که میتونن بازی کنن.

مدل رایگان ولی درآمدزا (Free-to-Play) هم کمک کرده که افراد با هر سطح درآمدی بتونن تجربه بازی با کیفیت داشته باشن. مثلا بازی هایی مثل League of Legends ،Fortnite یا بازی های موبایلی MOBA بدون نیاز به پرداخت اولیه قابل بازی هستن.

گزارش جامع گیمرها از تاثیر شرایط اقتصادی بر گیمرها

یافته های گزارش جامع گیمرها نشون میده: زمان هایی که اوضاع اقتصادی سخت میشه، گیمرها هم هزینه هاشون رو تطبیق میدن. یه نظرسنجی در سال 2024 از بازیکنان موبایلی نشون داده:

32 درصد گفتن قصد دارن خرج داخل بازی رو کاهش بدن به خاطر نگرانی های مالی، جالب تر اینکه 41 درصد از پرخرج ترین کاربران “نهنگ ها” هم گفتن قصد کاهش هزینه دارن یعنی حتی اونایی که قبلا زیاد خرج میکردن هم دارن تحت فشار تورم و عدم قطعیت اقتصادی، کم خرج میکنن.

طبق گزارش جامع گیمرها، گیمرها از هر قشری هستن ولی شرایط اقتصادی و میزان درآمدشون واقعا میتونه روی دستگاه مورد استفاده، سبک بازی و خرج داخل بازی تاثیر بذاره.

علایق و رفتار گیمرها: ژانرها، عادات بازی و جنبه های اجتماعی

گیمرها چه نوع بازی هایی رو دوست دارن و چطور با بازی ها درگیر میشن؟

علایق و رفتار گیمرها فوق العاده متنوع هستن، اما میشه چند تا روند کلی رو مشخص کرد.

ترجیح ژانر بازی ها

گزارش جامع گیمرها بیانگر اینه که بازی های کژوال (Casual) محبوب ترین ژانر در سطح جهان هستن و تقریبا 63 درصد از گیمرها این نوع بازی ها رو تجربه میکنن.

منظور از کژوال بازی هایی هستن که راحت شروع میشن و نیازی به وقت یا تمرکز زیادی ندارن مثل بازی های پازلی، جورچین (Match-3)، رانرهای بی پایان و غیره. در گزارش جامع گیمرها اومده که این بازی ها برای بیشترین طیف از کاربران جذاب هستن، مخصوصا برای اونایی که اول از همه با موبایل بازی میکنن اما فراتر از بازی های کژوال، ژانرهای دیگه ای هم هستن که طرفدارای میلیونی دارن.

بازی های اکشن ماجراجویی، شوترها، نقش آفرینی (RPG)، ورزشی و مسابقه ای، استراتژی، شبیه سازی و همشون جوامع وفادار خودشون رو دارن.

گزارش جامع گیمرها نشون میده که ترجیح ژانر معمولا بسته به گروه سنی فرق داره. مثلا گیمرهای جوان تر (نسل Z و نسل Alpha) بیشتر عاشق بازی های ماجراجویی و شوتر هستن، در حالی که گیمرهای مسن تر شاید بیشتر به بازی های کارتی، پازلی یا استراتژی علاقه داشته باشن.

همچنین گزارش جامع گیمرها حکایت از این داره که سلیقه منطقه ای هم وجود داره؛ مثلا در شرق آسیا بازی های استراتژی و MMO خیلی محبوب هستن، ولی در آمریکای شمالی و اروپا شوترها و بازی های ورزشی محبوب تر هستن.

اما اگه بخوایم فقط یه ژانر رو به عنوان محبوب ترین در دنیا معرفی کنیم، باید به دسته کلی کژوال اشاره کنیم که طبق گزارش جامع گیمرها، بیشترین تعداد گیمرها (بیش از شش نفر از هر ده گیمر) به نوعی این سبک بازی ها رو تجربه میکنن.

به خصوص تو موبایل، بازی های ساده و کژوال همیشه صدر جدول دانلودها هستن. در حالی که بین گیمرهای هسته ای (Core Gamers)، بازی های اکشن ماجراجویی و شوتر همچنان محبوب ترین ها به حساب میان.

مثلا مجموعه بازی هایی مثل Minecraft و Call of Duty جزو پرطرفدارترین سری بازی ها بین گیمرهای نسل Z هستن.

طبق گزارش جامع گیمرها، گیمرها چقدر بازی میکنن؟

وقتی درباره‌ تعداد دفعات بازی و مدت زمان هر جلسه صحبت میکنیم، عادت های گیمرها میتونه از چند دقیقه در طول روز تا نشست های طولانی چند ساعته متغیر باشه به طور کلی، بیشتر گیمرها چند روز در هفته بازی میکنن.

گزارش جامع گیمرها بیانگر اینه که گیمرهای موبایلی معمولا تقریبا هر روز بازی میکنن (میانگین حدود 3 تا 4 روز در هفته)، ولی به صورت کوتاه و در جلسات سریع، در حالی که گیمرهای PC یا کنسول ممکنه روزهای کمتری بازی کنن اما مدت زمان بیشتری رو در هر جلسه صرف کنن.

در گزارش جامع گیمرها اومده که به طور میانگین، یه گیمر معمولی در سطح جهان حدود 7 تا 8 ساعت در هفته بازی میکنه، البته این عدد به خاطر ترکیب بازیکنان کژوال و هاردکور کمی متغیره.

اگه بخوایم دقیق تر نگاه کنیم:

بازیکنان PC و کنسول به طور معمول وقتی بازی میکنن حدود 2 ساعت در روز زمان میذارن اما همیشه هر روز بازی نمیکنن. طبق گزارش جامع گیمرها میانگین بازی کردن گیمرهای کنسول/PC حدود 2.6 تا 3 روز در هفته هست، در حالی که گیمرهای موبایل به طور میانگین حدود 3.5 روز در هفته بازی میکنن (Newzoo, 2024).

این داده ها با رفتار معمول همخوانی داره مثلا یه نفر ممکنه چند شب در هفته کنسول رو روشن کنه و مدت زیادی بازی کنه، ولی تقریبا هر روز توی لحظات بیکاری یه نگاهی هم به بازی موبایلیش بندازه.

گزارش جامع گیمرها نشون میده که گیمرهای موبایلی بیشتر درگیر جلسات بازی کوتاه و اصطلاحا “اسنکی” هستن که به طور میانگین فقط حدود 5 تا 10 دقیقه طول میکشه.

میانه‌ زمان هر جلسه در موبایل حدود 5 تا 6 دقیقه هست، اما تو بازی های موفق تر (25 درصد برتر بازار)، این عدد به 8 تا 9 دقیقه در هر جلسه هم میرسه (GameAnalytics, 2025).

بیشتر گیمرهای موبایل در طول روز چند بار اپلیکیشن بازی رو باز میکنن؛ به طور میانگین، کاربران موبایل روزانه حدود 4 بار وارد اپ بازی میشن (GameAnalytics, 2025).

در طرف مقابل، یه گیمر کنسول یا PC معمولا یه جلسه بلند مدت در روز داره (مثلا یه جلسه 2 ساعته) به جای چند جلسه کوتاه.

جالبه بدونید طبق گزارش جامع گیمرها، در مجموع، زمان بازی روزانه‌ گیمرهای PC/کنسول در مقایسه با گیمرهای موبایل فقط حدود 30 دقیقه بیشتره.

این نشون میده گیمرهای موبایل با تکرار زیاد و دفعات بالا، زمان بازی کمتری در هر جلسه رو جبران میکنن.

البته این اعداد میانگین هستن عادت های هر فرد میتونه خیلی متفاوت باشه، از کسی که فقط هفته ای 10 دقیقه بازی میکنه تا اونایی که روزانه بیشتر از 4 ساعت پای بازی هستن.

بررسی انگیزه‌ های بازیکن ها در گزارش جامع گیمرها

براساس گزارش جامع گیمرها، انگیزه‌ گیمرها ترکیبی از سرگرمی، آرامش، چالش، تعامل اجتماعی، فرار از واقعیت و چیزهای دیگه‌ ست.

طبق نظرسنجی‌ ها، دلیل اصلی اکثر مردم برای بازی کردن اینه که میخوان خوش بگذرونن و ریلکس کنن حدود 80 درصد از گیمرها گفتن که “آرامش” یکی از انگیزه های اصلیشون برای بازی کردنه (Mistplay, 2024).

اما فقط همین نیست، طبق گزارش جامع گیمرها، خیلی‌ ها عاشق غرق شدن در یه دنیای فانتزی جذاب یا دنبال کردن داستانی هیجان انگیز هستن، یا از حس پیشرفت و رسیدن به هدف ها در بازی لذت میبرن مثلا توی یه نظرسنجی بین بازیکن های موبایلی که خرج هم میکنن، 53 درصد گفتن انگیزشون از بازی “فرار به دنیای فانتزی” هست و 43 درصد گفتن پیشرفت و موفقیت در بازی براشون مهمه (Mistplay, 2024).

برای بعضی دیگه، رقابت و چالش مهمه دوست دارن خودشون رو به چالش بکشن یا با دیگران رقابت کنن و مهارتشون رو بالا ببرن.

طبق گزارش جامع گیمرها مشخص شده که ارتباط اجتماعی هم یکی از دلایل قوی برای بازی کردنه: خیلی‌ ها بازی میکنن تا با دوست ها یا اعضای خانواده وقت بگذرونن، یا توی فضای آنلاین با آدم های جدید آشنا بشن. به ویژه توی بازی‌ های چند نفره یا MMO، بخش اجتماعی مثل همکاری تیمی، گروه‌ ها (Guilds)، چت و… خیلی مهمه.

هر گروهی انگیزه‌ خودش رو داره مثلا بازیکن‌ های جوان‌ تر و مرد بیشتر دنبال چالش و رقابت هستن ولی گیمرهای مسن‌ تر یا کژوال ممکنه بیشتر دنبال آرامش و وقت‌ گذرونی باشن اما به طور کلی، واضحه که بازی ها نیازهای احساسی مختلفی رو پوشش میدن چه اون لحظه‌ای باشه که بعد از یه روز کاری سنگین میخواید تخلیه بشید، چه دنبال کردن یه داستان قوی یا رسیدن به حس موفقیت با بالا بردن لِوِل.

بازی به عنوان یه فعالیت اجتماعی

بازی کردن فقط به خود بازی محدود نمیشه الان یه فعالیت اجتماعی گسترده‌ هست. خیلی از آدم‌ ها تماشای محتوای بازی‌ ها رو هم دنبال میکنن یا توی جوامع بازی‌ محور عضو هستن.

طبق آمار Newzoo، حدود 64 درصد از مصرف‌ کننده‌ های جهانی ویدیوهای مربوط به بازی‌ ها رو تماشا میکنن مثل پخش‌ های زنده، تورنمنت‌ های eSports، یا ویدیوهای یوتیوب.

طبق گزارش جامع گیمرها، تماشا بازی‌ ها خودش تبدیل به یه ژانر سرگرمی شده با محبوبیت پلتفرم هایی مثل Twitch و YouTube Gaming. برای خیلی از گیمرها، دیدن استریم‌ ها یه راه برای یادگیری، سرگرمی یا ارتباط با جامعه‌ بازیه. تو مناطقی مثل آسیا و منطقه‌ی MENA، بیش از 1 میلیارد گیمر به طور منظم استریم یا مسابقات eSports رو تماشا میکنن (GameDevReports, 2025).

این یعنی استریم‌ ها یکی از اصلی‌ ترین راه‌ های کشف بازی‌ های جدید و درگیر موندن با دنیای بازی برای گیمرهای اون مناطقه.

همچنین گزارش جامع گیمرها روایت از ان داره که غیر از تماشا، گیمرها توی انجمن‌ های آنلاین، فروم‌ ها، سرورهای Discord، ردیت، یا شبکه‌ های اجتماعی درباره‌ بازی‌ ها صحبت میکنن. بیش از یک سوم گیمرها در سطح جهانی در جوامع بازی فعال هستن یا خودشون محتوا تولید میکنن (Newzoo, 2024).

این میتونه یه پست ساده توی ردیت باشه یا ساخت ماد (mod)، فن‌آرت، یا ویدیو. نکته اینه که بازی کردن همیشه هم انفرادی نیست بازی یه نقطه‌ مشترک فرهنگیه که مردم رو به هم وصل میکنه.

بعضی‌ ها هنوز بازی انفرادی رو ترجیح میدن

گزارش جامع گیمرها بهمون میگه که بعضی گیمرها ترجیح میدن تنهایی بازی کنن و بازی کردن رو به عنوان یه تایم آرامش شخصی ببینن، در حالی که بعضی دیگه فقط با دوست‌ ها یا آنلاین چند نفره بازی میکنن خیلی‌ ها هم ترکیبی از این دو رو انجام میدن.

نظرسنجی‌ ها در آمریکا نشون میده که اکثریت گیمرها هم بازی گروهی رو دوست دارن، هم بازی تک‌ نفره رو.

طبق گزارش جدید ESA، 65 درصد از گیمرها حداقل هفته‌ ای یه بار با دوست‌ ها (چه آنلاین چه حضوری) بازی میکنن. با اضافه شدن ویژگی‌ های اجتماعی توی بازی‌ ها (مثل لیست دوستان، چت صوتی، گروه‌ ها) و ادغام با شبکه‌ های اجتماعی، مرز بین بازی‌ های آنلاین و آفلاین کم کم داره محو میشه حتی بازی‌ های تک‌ نفره هم براشون جامعه ساخته شده.

با توجه به گزارش جامع گیمرها، گیمرهای امروزی فقط بازی نمیکنن اونا تماشا میکنن، به اشتراک میذارن، و ارتباط برقرار میکنن.ب

عادت های خرج کردن گیمرها: خرید، کسب درآمد و نهنگ ها

براساس گزارش جامع گیمرها میشه فهمید که بازی فقط از نظر تعداد بازیکن ها بزرگ نیست بلکه از نظر مالی هم یه صنعت عظیم محسوب میشه که روش های زیادی برای کسب درآمد داره.

اما گیمرها چطوری دارن پول خرج میکنن؟

عادت های خرج کردن توی بین بازیکن ها خیلی متفاوته. خیلی ها اصلا هیچ هزینه ای نمیکنن و فقط از بازی های رایگان لذت میبرن، در حالی که بقیه روی چیزهایی مثل خرید بازی، خریدهای داخل برنامه ای (In-App Purchases یا IAP)، اشتراک ها و چیزهای دیگه هزینه میکنن.

سلطه بازی های F2P با خریدهای داخل برنامه ای

یه روند بزرگ توی دهه گذشته، رشد مدل بازی های رایگان با خرید داخل بازی بوده (Free-to-Play یا F2P همراه با IAP).

در گزارش جامع گیمرها اومده که اکثریت گیمرهای امروزی دارن بازی های رایگان رو بازی میکنن و فقط یه اقلیت از بازیکن ها واقعا داخل بازی پول خرج میکنن مثلا، یه تحقیق از طرف AppsFlyer نشون داده که فقط حدود ۳.۵ درصد از گیمرهای موبایل، اصلا پولی توی بازی خرج میکنن.

اما در مقابل، اون دسته ای که هزینه میکنن، خیلی بیشتر از میانگین هزینه میکنن که توی صنعت به این افراد میگن نهنگ (Whales). در واقع، یه بخش خیلی کوچیکی از بازیکن ها بخش بزرگی از درآمد بازی رو تأمین میکنن.

بر اساس یه تحلیل در سال ۲۰۲۴، حدود ۱ تا ۲ درصد از بازیکن ها یعنی همین نهنگ ها معمولا ۵۰ تا ۷۰ درصد از درآمد خریدهای داخل برنامه ای توی یه بازی موبایلی رو تأمین میکنن.

با توجه به گزارش جامع گیمرها، این عدم تعادل شدید نشون میده که چه قدر یه گروه کوچیک از خرج کننده های پرمصرف، میتونن توی موفقیت مالی یه بازی تاثیرگذار باشن. ممکنه میلیون ها نفر یه بازی رو رایگان بازی کنن، ولی فقط یه هسته کوچیک از طرفدارهای پر و پا قرص با خرید آیتم، اسکین، بتل پس و غیره، تامین مالی بازی رو انجام بدن. طبیعتا توسعه دهنده ها توجه ویژه ای به حفظ و راضی نگه داشتن این کاربرهای ارزشمند دارن.

گیمرهای بیشتری دارن روی بازی ها پول خرج میکنن

هرچند فقط یه درصد کوچیکی توی بعضی بازی ها هزینه میکنن ولی به طور کلی تعداد گیمرهایی که دارن روی بازی ها پول خرج میکنن از همیشه بیشتر شده، فقط به خاطر اینکه جمعیت گیمرها خیلی بزرگتر شده.

Newzoo تخمین زده که حدود ۱.۵ میلیارد گیمر پرداخت کننده در سال ۲۰۲۴ وجود داشته یعنی حدود ۴۵ درصد از گیمرهای دنیا توی اون سال حداقل یه مقداری برای بازی ها خرج کردن، چه خرید کامل بازی، چه خریدهای خرد، یا اشتراک.

الگوی خرج کردن گیمرها بیشتر به سمت خریدهای دیجیتال و تکرارشونده رفته. خرید داخل برنامه ای (Microtransactions) قسمت عمده ای از درآمد بازی های موبایل و F2P رو تشکیل میده.

چیزهایی مثل خرید ارز مجازی، جون اضافه، اسکین های تزئینی، لوت باکس (Loot Boxes) یا باز کردن مرحله های جدید خیلی رایج شده.

در واقع، حدود ۹۵ درصد از کل هزینه هایی که مصرف کننده ها روی بازی های موبایل انجام میدن، از همین خریدهای داخل برنامه ایه (TechCrunch).

این خریدها معمولا کوچیکن (چند دلار)، ولی به صورت مکرر انجام میشن. مدل F2P بر اساس همین خریدهای داوطلبانه داخل بازی بنا شده و وقتی جامعه بازیکن ها به اندازه کافی بزرگ باشه، فوق العاده موفق عمل میکنه.

توی بازی های PC و کنسول، هنوز خرید کامل بازی (مثلا پرداخت ۶۰ دلار برای یه عنوان AAA) وجود داره و سهم زیادی از درآمد رو داره، ولی حتی توی این بازی ها هم شاهد افزایش مدل های کسب درآمد اضافی هستیم. محتوای قابل دانلود (DLC)، پس های فصلی (Season Pass) و خریدهای داخل بازی در عناوین پریمیوم.

مدل “بازی به عنوان سرویس” (Games-as-a-Service) الان رایجه، که حتی بعد از خرید یه بازی، بازیکن ها ممکنه روی آیتم های تزئینی یا بسته های الحاقی هزینه کنن.

محبوبیت روزافزون اشتراک ها در دنیای گیمینگ

گزارش جامع گیمرها بیانگر اینه که استفاده از اشتراک ها توی دنیای بازی هم روز به روز داره بیشتر میشه.

به صورت جهانی، بیش از ۱.۶ میلیارد گیمر (حدود ۵۲ درصد از جمعیت گیمرها) حداقل به یه سرویس اشتراکی گیمینگ وصل هستن (Newzoo، ۲۰۲۴).

این سرویس ها شامل مواردی مثل Xbox Game Pass، PlayStation Plus، Nintendo Switch Online، Apple Arcade، Google Play Pass یا اشتراک بازی های آنلاین MMO هستن.

مدل اشتراکی به بازیکن ها این امکان رو میده که با پرداخت یه هزینه ماهانه، به مجموعه ای از بازی ها یا مزایا دسترسی داشته باشن. توی کنسول ها، اکثریت بازیکن ها عضو سرویس های آنلاین هستن؛ مثلا حدود ۷۴ درصد از گیمرهای کنسول توی آمریکا حداقل یه اشتراک گیم دارن.

گزارش جامع گیمرها نشون میده که اشتراک ها برای شرکت های بازی سازی یه درآمد ثابت و مداوم ایجاد میکنن و همچنین دسترسی راحت تری برای بازیکن ها فراهم میکنن یه معامله دو سر سود، البته اگه ارزش سرویس مناسب باشه.

غیر از اشتراک های سکو (Platform Subscriptions)، بعضی بازی ها خودشون هم پلن اشتراکی جدا دارن یا به اصطلاح “VIP Pass” هایی ارائه میدن که ماهانه یه سری مزیت داخل بازی به کاربر میدن.

بر اساس نظرسنجی ها، حدود ۲۳ درصد از کسانی که روی بازی های موبایل پول خرج میکنن، به طور میانگین از اشتراک یا VIP Pass استفاده میکنن و این آمار برای بازیکن های اصطلاحا Mid-Core به بالای ۳۵ درصد هم میرسه (Mistplay، ۲۰۲۴).

این رشد سریع اشتراک ها توی دنیای گیمینگ، شباهت زیادی داره به اتفاقی که توی دنیای موسیقی و ویدیو افتاد خیلی از مصرف کننده ها دارن از خرید مستقیم به سمت مدل اشتراکی “هرچقدر بخوای بازی کن” (All-you-can-play) مهاجرت میکنن.

گزارش جامع گیمرها از درآمدزایی از آیتم های ظاهری

طبق گزارش جامع گیمرها، جدا از خریدهای معمول و اشتراک ها، گیمرها علاقه زیادی به خرج کردن روی آیتم های ظاهری و راحتی (Convenience) دارن. چیزهایی مثل اسکین شخصیت، لباس های خاص، طراحی های متفاوت برای سلاح ها، حرکت های نمایشی (مثل رقص های معروف) و… الان تبدیل شدن به یه بازار بزرگ.

بازیکن ها معمولا مشکلی ندارن که چند دلار خرج کنن تا شخصیت شون ظاهر خاص و متفاوتی داشته باشه.

بازی ای مثل Fortnite این سبک درآمدزایی رو معروف کرد؛ فقط آیتم های ظاهری فروخت بدون هیچ مزیت توی گیم پلی و با همین مدل میلیاردها دلار درآورد.

همچنین، الان دیگه تقریبا همه بازی های پولساز یه سیستم Season Pass یا Battle Pass دارن با پرداخت یه مبلغ نسبتا کم، بازیکن ها میتونن طی یه فصل بازی، جوایز مختلفی رو با پیشرفت توی بازی دریافت کنن.

این باعث میشه بازیکن ها بیشتر درگیر بازی بمونن و به صورت مداوم پول خرج کنن.

البته آمار دقیق از بازی به بازی فرق داره، ولی Battle Pass ها معمولا به شدت نرخ تبدیل بازیکن های رایگان به پرداخت کننده رو بالا میبرن، چون بازیکن احساس میکنه داره یه معامله خیلی باارزش انجام میده.

گزارش جامع گیمرها حکایت از این داره که خیلی از گیمرهایی که هرگز یه آیتم گرون نمیخرن، با خیال راحت هر یکی دو ماه ۱۰ دلار برای Battle Pass پرداخت میکنن. این نشون میده که طراحی هوشمند مدل درآمدزایی میتونه حتی خرج کردن بازیکن های کم خرج (Low Spender) رو هم تحریک کنه.

طبق یه نظرسنجی، حدود ۳۳ درصد از پرداخت کننده ها گفتن که وقتی با یه تخفیف یا پیشنهاد وسوسه کننده مواجه میشن که “نمیشه ازش گذشت”، خرج میکنن (Mistplay، ۲۰۲۴).

نهنگ ها در دنیای گیمینگ: خرج کننده های بزرگ

بیاید یه نگاهی بندازیم به دسته بندی معروف خرج کننده ها توی بازی:

Gaming Whales (نهنگ ها)

نهنگ ها معمولا فقط ۱ تا ۲ درصد از کاربرها هستن ولی بخش بزرگی از درآمد رو تأمین میکنن. یه قانون معروف میگه که ۱۰ درصد برتر از خرج کننده ها، حدود ۵۰ درصد (یا حتی بیشتر) از درآمد بازی رو تأمین میکنن (GameAnalytics).

نهنگ ها ممکنه صدها، هزارها یا حتی در مواردی نادر، میلیون ها دلار روی یه بازی خرج کنن مثلا گزارش هایی وجود داره که بعضی از نهنگ های موبایلی بیش از ۱ میلیون دلار فقط روی یه بازی هزینه کردن.

گزارش جامع گیمرها میگه که این موارد خیلی نادر هستن حالت معمول اینه که یه نهنگ ماهانه بالای ۱۰۰ دلار روی یه بازی خرج میکنه. اکثر نهنگ ها توی هر خرید ده ها دلار خرج میکنن ولی چون تعداد خریدهاشون بالاست، مجموعش زیاد میشه.

Dolphins (دلفین ها)

دلفین ها همون خرج کننده های سطح متوسط هستن. حدود ۵ تا ۱۵ درصد از بازیکن ها رو تشکیل میدن که گاهی خرج میکنن مثلا یه بار ۵ دلار، یه بار ۲۰ دلار و در کل شاید ماهی چند ده دلار هزینه کنن. این دسته هم جمعا بخش بزرگی از درآمد رو میسازن و تعادل بین نهنگ ها و بازیکنان رایگان رو حفظ میکنن.

Minnows (ماهی کوچولوها)

در آخر میرسیم به ماهی کوچولوها این بازیکن ها معمولا یا خیلی کم خرج میکنن یا فقط گاهی اوقات چیزی میخرن و در واقع، اکثریت عظیمی از بازیکن های بازی های رایگان هیچ پولی خرج نمیکنن و کاملا رایگان از بازی لذت میبرن.

این یه اقتصاد جالبه که توش یه بخش کوچیک از کاربرها، خرج کل بازی رو تأمین میکنن و بقیه رایگان بازی میکنن.

از دید بازیکن، این خیلی خوبه شما میتونید خیلی از بازی های باکیفیت و معروف رو کاملا رایگان بازی کنید و از دید سازنده، این یعنی باید حسابی هوای نهنگ ها رو داشت ولی در عین حال نباید بازیکن های رایگان رو هم فراموش کرد، چون همین جامعه بزرگ و فعال باعث جذب و موندگاری خرج کننده ها میشه.

گیمرهای PC و کنسول بیشتر خرج میکنن

یه نکته‌ مهم اینه که گیمرهای PC و کنسول خیلی بیشتر از گیمرهای موبایل تمایل دارن برای بازی ها پول خرج کنن، چون خرید بازی کامل یا بسته های الحاقی (DLC) یه چیز جا افتاده توی فرهنگ گیمرهای کنسول و PC هست.

طبق داده های Newzoo، بیشتر از نیمی از بازیکن های کنسول جزو «خرج کننده های متوسط یا زیاد» هستن یعنی حداقل ماهی ۵ دلار برای بازی ها هزینه میکنن، در حالی که درصد زیادی از بازیکن های موبایل یا هیچی خرج نمیکنن یا خیلی کم خرج میکنن (Newzoo، ۲۰۲۴).

در واقع، فقط حدود ۸ درصد از بازیکن های موبایل جزو خرج کننده های زیاد محسوب میشن (بیشتر از ۲۵ دلار در ماه)، در حالی که این عدد برای بازیکن های PC حدود ۱۵ درصد و برای بازیکن های کنسول حدود ۲۲ درصد هست (Newzoo، ۲۰۲۴).

پس با اینکه معروفه درآمد بازی های موبایل توسط نهنگ ها تامین میشه، ولی به طور میانگین، یه گیمر موبایل خیلی کمتر از یه گیمر کنسول یا PC خرج میکنه.

از گزارش جامع گیمرها میشه فهمید که خیلی از کاربران موبایل اصلا بازی رو به چشم یه سرگرمی کاملا رایگان نگاه میکنن که با تبلیغات پشتیبانی میشه که خودش یه روش درآمدزایی دیگه است دیدن تبلیغات برای توسعه دهنده ها پول درمیاره و امکان ادامه‌ توسعه یا ارائه‌ امکانات بیشتر رو فراهم میکنه.

جالبه بدونید که خیلی از گیمرهای موبایلی حتی ترجیح میدن تبلیغ ببینن تا اینکه هزینه بدن. حدود ۸۲ درصد از بازیکن های موبایل گفتن ترجیح میدن یه بازی رایگان با تبلیغ رو بازی کنن تا اینکه از اول پول بدن برای یه بازی بدون تبلیغ. این سلیقه‌ کاربرها دقیقا همون چیزیه که باعث شده مدل رایگان با تبلیغ اینقدر موفق و پایدار باشه.

گزارش جامع گیمرها از گیمرهای موبایل

گزارش جامع گیمرها نشون میده که گیمرهای موبایل بزرگترین بخش از جمعیت گیمرها رو تشکیل میدن، پس کاملا منطقیه که یه نگاه دقیق تر بهشون بندازیم.

بازی های موبایل الگوها و رفتارهای خاص خودشون رو دارن.

علاقه مندی ژانری گیمرهای موبایل

قبل از هر چیز، باید بدونید که سلیقه‌ ژانری روی موبایل یه مقدار با PC یا کنسول فرق داره. موبایل پادشاهی بازی های کژوال (Casual) هست. بازی های پازلی (مثل Candy Crush)، بازی های هایپر کژوال (Hyper-casual) که خیلی ساده هستن و با یه لمس بازی میشن و بازی های شبیه سازی یا سبک زندگی کژوال بیشترین دانلود رو دارن.

طبق داده های GameAnalytics در سال 2025، ژانرهایی مثل آرکید (Arcade)، پازل (Puzzle) و کارتی (Card) روی موبایل طرفدارای زیادی دارن و حتی بعضی از بهترین آمارهای نگه داشتن بازیکن تو روز اول رو ثبت کردن.

این سبک بازی ها خیلی زود بازیکن رو جذب میکنن مثلا بازی های آرکید معمولا نرخ نگه داشتن بازیکن بالاتر از میانگین دارن ولی از اون طرف نگه داشتن بلندمدت بازیکن توی این ژانرها پایین تره چون بعد از مدتی ممکنه بازیکن ها خسته بشن و بازی رو رها کنن.

در عوض، ژانرهای موبایل که بهشون میگن «کُر» (Core) مثل استراتژی (Strategy)، نقش آفرینی (RPG) و شوتر (Shooter) مخاطب های کمی‌تری دارن ولی تعامل عمیق تری رو رقم میزنن مثلا MOBA های موبایلی (مثل Honor of Kings یا Mobile Legends) و شوترهای بتل رویال (مثل PUBG Mobile و Free Fire) تو آسیا و جاهای دیگه خیلی پرطرفدار هستن، البته بیشتر برای گیمرهای حرفه ای موبایلی طراحی شدن.

طبق گزارش جامع گیمرها، بازی های استراتژی (مثل Clash of Clans یا State of Survival) هم از نظر وفاداری و خرج کردن کاربرها توی موبایل رتبه های بالایی دارن.

در واقع، بازی های استراتژی اغلب آمار خوبی از نظر مدت زمان بازی در هر نشست (Session Length) و نگه داشتن بازیکن دارن بازیکن ها هر روز برمیگردن تا پایگاهشون رو ارتقاء بدن، وارد نبردهای گروهی بشن و غیره.

گزارش جامع گیمرها نشون داده که در حالی که بازی های آرکید و هایپر کژوال رتبه های بالا توی نگه داشتن بازیکن در روزهای اولیه دارن، ژانرهایی مثل برد (Board)، کارتی (Card) و پازلی (Puzzle) معمولا توی روز 28 بازیکن های بیشتری رو نگه میدارن، که نشون میده این بازی ها یه مخاطب وفادار دارن که برای مدت طولانی میمونه (GameAnalytics، 2025).

از طرف دیگه، بازی های سبک زندگی و شبیه سازی مثل بازی های طراحی، دکوراسیون خونه یا داستان تعاملی روی موبایل معمولا تعداد نشست های خیلی بالایی دارن بازیکن ها چندین بار در روز وارد بازی میشن ولی هر بار بازی کردن خیلی کوتاهه (Mistplay، 2023).

این رفتار با سبک زندگی مخاطب اصلی این نوع بازی ها که اغلب بزرگسال و خانوم هستن، هماهنگ شده افرادی که در طول روز به صورت پراکنده بازی میکنن.

گیمرهای موبایل جلسات بازی کوتاه رو ترجیح میدن

یکی از ویژگی های اصلی بازی های موبایل، کوتاه و پرتکرار بودن زمان بازی کردن هست.

همونطور که قبلا هم گفتیم، میانگین زمان یه جلسه بازی موبایلی چیزی در حدود 5 دقیقه (میانه – Median) تا حدود 8 دقیقه برای بازی های در صدک نود (90th percentile) هست (GameAnalytics، 2025).

براساس گزارش جامع گیمرها، گیمرهای موبایل از لحظات اضافه روز استفاده میکنن مثلا وقتی تو صف هستن، در مسیر رفت و آمدن یا موقعی که تبلیغات تلویزیونی در حال پخش هست تا یه تجربه کوتاه بازی رو تجربه کنن.

خیلی رایجه که یه بازیکن موبایلی چند بار در روز بازی مورد علاقه ش رو اجرا کنه.

در مناطقی مثل آفریقا و خاورمیانه، بازیکنان موبایلی به طور میانگین حدود 5.4 جلسه بازی در روز دارن، که یکی از بالاترین آمارها در سطح جهانه (GameAnalytics، 2025). حتی در سایر مناطق هم حدود 3 تا 4 جلسه در روز رایجه.

برعکس این قضیه رو میشه تو بازیکن های کنسولی دید که معمولا هر یکی دو روز یه جلسه بازی دارن البته چون هر جلسه بازی روی موبایل کوتاهه، مجموع زمان بازی در روز هم لزوما خیلی زیاد نیست مگر اینکه فرد پشت سر هم چندین جلسه بازی کنه.

البته با توجه به گزارش جامع گیمرها، بعضی گیمرهای موبایل واقعا درگیر بازی میشن مثلا یه مسابقه 30 دقیقه ای توی یه بازی بتل رویال موبایلی یا یه جلسه طولانی با Genshin Impact روی موبایل. اما نکته جذاب بازی های موبایل اینه که میتونن هم برای بازی های کوتاه طراحی بشن و هم برای تجربه های طولانی تر، بسته به حال و هوای بازیکن.

آمار نگه داشتن بازیکن موبایلی (Retention)

نگه داشتن بازیکن یعنی بازیکن دوباره برگرده و در روزها و هفته های بعد هم بازی کنه که یکی از چالش های اصلی بازی های موبایله چون کاربرای موبایل خیلی راحت میتونن یه بازی جدید دانلود کنن، امتحانش کنن و کنار بذارن.

آمارهای شاخص در این صنعت نشون دهنده ریزش شدید هستن.

طبق گزارش جامع گیمرها، به طور میانگین، فقط حدود 25 تا 30 درصد از کاربرا روز بعد از نصب بازی موبایلی دوباره برمیگردن (Day-1 retention). تا روز هفتم (Day 7)، این عدد معمولا به زیر 10 درصد میرسه برای یه بازی موبایلی معمولی، حدود 3 تا 5 درصد از بازیکن ها هنوز فعال هستن و تا روز 28 (یعنی یه ماه بعد)، بیشتر بازی های موبایلی نرخ نگه داشتن زیر 3 درصد دارن، و خیلی ها حتی زیر 1 یا 2 درصد هستن (GameAnalytics، 2025).

این اعداد نشون میدن که فضای بازی های موبایل چقدر رقابتی و وابسته به مد روز هست اگه یه بازی واقعا جذاب نباشه، بازیکن خیلی سریع اون رو رها میکنه.

البته بازی های موفق عملکرد بهتری دارن. مثلا یه بازی موبایلی محبوب ممکنه نرخ نگه داشتن 40 درصد در روز اول، 15 درصد در روز هفتم و حدود 5 درصد در روز 30 داشته باشه. وقتی همچین بازی هایی میلیون ها دانلود دارن، همین درصدهای کم میتونه یه پایگاه بزرگ بازیکن ایجاد کنه.

براساس گزارش جامع گیمرها، بازی های هایپر کژوال (Hyper-casual) معمولا دانلود بالایی دارن ولی نگه داشتن بلندمدتشون خیلی ضعیفه (معمولا زیر 2 درصد در روز 7)، چون تمرکزشون روی ویروسی شدن هست نه موندگاری. بازی های «کُر» موبایلی با عمق بیشتر (مثل RPG یا استراتژی) معمولا در بلندمدت بازیکن های بیشتری رو نگه میدارن چون افراد علاقمند به این سبک ها برای بروزرسانی ها و ارتباطات اجتماعی در بازی باقی میمونن.

توسعه دهنده ها از تاکتیک های مختلفی برای نگه داشتن بازیکن استفاده میکنن. جایزه های ورود روزانه، ایونت های مداوم، قابلیت های اجتماعی و عضویت در گروه (بازیکن هایی که وارد کلن میشن خیلی بیشتر احتمال داره تو بازی بمونن) و البته جذاب نگه داشتن چرخه اصلی گیم پلی.

با این حال، واقعیت اینه که گیمرهای موبایل صدها جایگزین دیگه با یه لمس ساده در اختیار دارن اگه یه بازی خسته کننده بشه، بازی بعدی خیلی راحت آماده است.

برای همینه که جذب بازیکن (User Acquisition) یه تلاش دائمی در بازی های موبایله و دلیل اینکه اینقدر تبلیغ بازی های موبایل رو همه جا میبینید.

چون فقط درصد کمی از کاربرای جدید باقی میمونن، بازی ها باید به طور مداوم قیف جذب رو دوباره پر کنن یا بازیکن های قبلی رو با نوتیفیکیشن و آپدیت ها برگردونن.

چطور گیمرهای موبایل بازی های جدید رو پیدا میکنن؟

کشف بازی های موبایل یه جنبه جالب دیگه از رفتار بازیکن هاست. با میلیون ها اپلیکیشن در اپ استور و گوگل پلی، سوال اینه که بازیکن ها چطور بازی های جدید رو پیدا میکنن؟

بخش زیادی از این فرآیند از طریق نمایش در اپ استورها، نمودارهای محبوب ترین ها و تبلیغات اتفاق میفته.

طبق یه نظرسنجی از Mistplay، کانال های اصلی کشف بازی های موبایل شامل تبلیغات (مثل اونایی که داخل سایر اپ ها یا تو شبکه های اجتماعی نمایش داده میشن)، گشت و گذار در اپ استور (نمودارهای برتر، دسته بندی ها، پیشنهادها) و معرفی های دهان به دهان از طرف دوستان یا خانواده هستن (Mistplay، 2023).

در واقع، مرور در اپ استور و توصیه دوستان تقریبا به اندازه تبلیغات تأثیرگذار بودن، حدود 39 درصد از بازیکن ها گفتن که بازی های جدید رو از طریق مرور رتبه بندی های اپ استور پیدا میکنن و حدود 35 درصد از طریق معرفی مستقیم اطرافیان (Mistplay، 2023).

شبکه های اجتماعی هم نقش دارن؛ دیدن صحبت دوستان درباره یه بازی یا مشاهده اون تو جوامع آنلاین میتونه باعث جلب توجه بشه. طبق گزارش جامع گیمرها، خیلی از گیمرهای موبایل بازی ها رو از طریق دیدن ویدیو از استریمرها یا یوتیوبرها کشف میکنن.

جالبه بدونید برنامه های دعوت (Referral) روی موبایل خیلی مؤثر هستن: بیش از 73 درصد از خرج کنندگان بازی های موبایل گفتن در سال گذشته حداقل یه بازی رو به خاطر معرفی یا دعوت شخص دیگه نصب کردن.

بازی ها معمولا این فرآیند رو با دادن پاداش برای دعوت دوستان تشویق میکنن. پتانسیل ویروسی شدن این روش بالاست اگه یه بازی بین یه گروه از دوستان محبوب بشه، خیلی سریع میتونه تو شبکه اجتماعی اون ها پخش بشه.

نمونه هایی مثل Pokémon GO رو دیدیم که هیاهوی اجتماعی واقعی باعث شد میلیون ها نفر اون رو امتحان کنن.

در مقابل، حجم بالای تبلیغات پولی برای بازی های موبایل (اون ویدیوهای بعضا آزاردهنده تو اپ های رایگان) نشون میده که رقابت شدیدی برای جذب کاربر وجود داره.

در آمریکای شمالی، به طور خاص، هزینه تبلیغات برای بازی های موبایل خیلی زیاده، در حالی که در بازارهای در حال توسعه، معرفی دهان به دهان نقش بیشتری داره چون میزان اشباع تبلیغاتی پایین تره.

عادت های بازی و خرج کردن بازیکن های موبایل

براساس گزارش جامع گیمرها، بازیکن های موبایل به طور کلی نسبت به گیمرهای کنسول و PC از نظر هزینه حساس تر هستن. خیلی ها انتظار دارن بازی ها روی موبایل رایگان یا خیلی ارزون باشن.

همین باعث شده میانگین درآمد به ازای هر کاربر (ARPU) در موبایل پایین تر از کنسول باشه اما حجم بالای کاربران این رو جبران میکنه. همچنین چون بازیکن های موبایل عادت به مدل رایگان (Free-to-play) دارن، با مدل های درآمدزایی دیگه مثل تبلیغات هم راحتن.

همونطور که گفتیم، کاربرها ترجیح میدن تبلیغ ببینن تا اینکه هزینه اولیه برای بازی پرداخت کنن.

پس توسعه دهنده های بازی موبایل از طریق تبلیغات داخل بازی برای کاربرهایی که خرج نمیکنن درآمدزایی میکنن معمولا از طریق تبلیغات ویدیویی اختیاری که بازیکن برای گرفتن جایزه درون بازی، اون ها رو تماشا میکنه.

تبلیغات درون برنامه ای (In-App Ads)

طبق آمارها 74 درصد از بازیکن های موبایل در آمریکا حاضرن در ازای گرفتن پاداش در بازی، ویدیو تماشا کنن.

این مدل تبلیغات پشتیبانی شده باعث میشه حتی بازیکن هایی که هیچ پولی خرج نمیکنن هم به طور غیرمستقیم با اختصاص کمی زمان، به درآمد بازی کمک کنن. این معامله ای هست که اکثر کاربران موبایل باهاش مشکلی ندارن.

یکی از تفاوت های اصلی گیمرهای موبایل نسبت به سایر پلتفرم ها اینه که مانع ورود خیلی پایین دارن چون اکثر بازی های موبایل رایگان و به راحتی قابل دسترسی هستن، بازیکن ها در ابتدا چیزی از دست نمیدن، پس به محض اینکه از بازی خسته یا اذیت بشن خیلی راحت اون رو کنار میذارن.

اما گیمرهای کنسول یا PC چون برای بازی پول دادن، ممکنه فرصت بیشتری به اون بدن.

برای همین توسعه دهنده های موبایل باید onboarding و آموزش های اولیه رو سریع و جذاب طراحی کنن، اگه بازی تو روز اول نتونه بازیکن رو جذب کنه، احتمال زیادی داره اون رو برای همیشه از دست بده.

طبق تحقیق Mistplay، فقط 18 درصد از خرج کنندگان موبایل، در 1 تا 2 روز اول بازی کردن، خرید انجام میدن، بیشترشون حداقل یه هفته صبر میکنن تا خرج کنن (Mistplay، 2024).

یعنی یه بازه زمانی وجود داره که باید بازیکن رو به عنوان کاربر رایگان جذب کرد تا بعدا احتمال خرید بالا بره.

گیمرهای موبایل معمولا همزمان چند تا بازی رو با هم بازی میکنن معمولا یه چرخه 3 تا 5 بازی دارن که بینشون جابه جا میشن، مخصوصا وقتی یکی از بازی ها حالت انتظار یا cooldown داره یا دلشون تنوع میخواد.

این یه مقدار متفاوته با گیمرهای هاردکور PC که ممکنه کل وقت آزادشون رو فقط پای یه بازی مثل Fortnite یا FIFA بذارن. سبک بازی کردن روی موبایل بیشتر snack گونه و چند وظیفه ایه، البته بعضی از گیمرهای موبایل هم هستن که فقط روی یه بازی تمرکز دارن مثلا کسی که هر روز فقط Clash of Clans بازی میکنه.

جمع بندی درباره گزارش جامع گیمرها

در این گزارش جامع گیمرها متوجه شدیم که امروزه گیمرها یه گروه واحد نیستن. روی موبایل، کنسول و PC بازی میکنن. همه گروه های سنی، مناطق جغرافیایی و علایق رو شامل میشن. و دارن بیشتر از همیشه، زمان و پولشون رو روی پلتفرم های مختلف صرف میکنن.

برای توسعه دهنده ها و بازاریاب ها، این یعنی فقط یه مدل بازاریابی برای همه جواب نمیده.

برای موفق شدن، لازمه بدونید بخش های مختلف چطور رفتار میکنن، چی اون ها رو درگیر میکنه و وقتشون رو کجا صرف میکنن. یعنی باید داده ها رو بررسی کنید، هر پلتفرم رو بهینه کنید و با تغییر ترندها خودتون رو تطبیق بدید.

چه اولین بازیتون رو قراره منتشر کنید، چه در حال توسعه بازی بعدی تون هستید، باید همه انواع گیمرها رو در ذهن داشته باشید تا بتونید تجربه ها و کمپین هایی بسازید که واقعا اثر بذارن.

در انتها اگر از مطالعه این مقاله لذت بردین خوشحال میشیم که نظرات و پیشنهاداتتون رو با ما به اشتراک بگذارین.